HOE GAAT HET MET JOUW CHIP DUO…? Een artikel over wie jij bent

HOE GAAT HET MET JOUW CHIP DUO?
Een artikel over wie jij bent

Door: Alinde

Metaforen zijn heel handig. Ze kunnen soms (pijnlijk) makkelijk duidelijk maken hoe een situatie in elkaar zit. En daarom ga ik er vandaag een gebruiken. Het heeft in mijn leven wel even geduurd, voordat ik deze metafoor eindelijk te pakken had. Dat maakte dat ik een periode van mijn leven doelloos rondhobbelde. Hoofd in de wolken, kompas op tilt, navigatie aan zonder GPS signaal.

In mijn “dooltijd” had je onderstaand verhaal beter niet tegen me kunnen vertellen, want dan had ik tegen je gezegd dat ik alles prima voor elkaar had. Ahum. Ja, enorm voor elkaar. Kijk mij eens blij rondrennen! (is het je ooit wel eens opgevallen dat  – wanneer je met je hoofd in de wolken loopt – je letterlijk blind bent voor zo’n beetje alles?)

Maar, die tijd is niet meer. Ja, ik ren nog steeds blij rond. Nog veel meer dan vroeger! Maar…daarvoor heb ik wel een aantal pijnlijke dingen onder ogen moeten zien. Pfffffff, leuk is anders inderdaad. En dat is een understatement. Daar denken ze bij Kleenex anders over trouwens. De jaaromzet van 2016 is daar zeker met 20% gestegen, kan ik je vertellen.

Chip 1 & Chip 2
Je bent nu vast benieuwd naar de metafoor. De metafoor gaat over het chip duo dat iedereen in zich heeft. Iedereen. Twee chips, die van grote invloed zijn op ons leven. Chip duo? Wat? Lays? Croky? Nee.

Omdat ik je liever op een heldere en makkelijke manier uitleg hoe het precies zit, gebruik ik hier geen (ingewikkelde) psychologische theorie of biologische. Mijn ervaring is namelijk dat metaforen iets ontwapends hebben. Ze kunnen iets glashelder maken, zodat je er daadwerkelijk iets mee kan. Vaak heb ik ze toegepast toen ik nog werkte als maatschappelijk werker en dat gaf altijd verrassende resultaten. Ik had zelfs cliënten die hun eigen metaforen maakten! Dat was heel mooi om te zien.

Laat me je meenemen…

Je weet vast hoe de chip in je smartphone eruit ziet. De chip of het geheugen dat alle data opslaat, bewerkt, delete, etc. Toen je geboren werd, heb je 2 van dit soort “chips” meegekregen. Die twee chips zijn met alle goedwillendheid van de wereld bij jou “geïmplanteerd”, figuurlijk gesproken natuurlijk. Hoe dat precies is gebeurd, is niet zo belangrijk. Het waarom is veel belangrijker.

Chip 1 bevat al informatie als je geboren wordt! Je herkent dat wel bij baby’s / kleine kinderen: alsof ze al een eigen persoonlijkheid hebben. Ze zijn dan nog maar zo kort op de wereld, maar je ziet het al in die kleine oogjes en merkt al aan het gedrag dat er een “karaktertje” inzit. Deze chip bevat de meest waardevolle informatie die er bestaat: het is namelijk wie jij echt bent! Jouw echte zelf.

Chip 2 daarentegen, is als je geboren wordt helemaal blanco. Deze chip installeert of slaat alles op dat je “moet” leren: lopen, praten, lezen, schrijven, etc. En chip 2 doet ook nog iets anders ingenieus: hij is er ook om alle boodschappen, mededelingen, ervaringen, regels, enz, die je meekrijgt van je ouders/ verzorgers, je familie, kennissen en omgeving op te slaan.

Die tweede chip heeft dus heel veel voordelen. Klopt helemaal. En, hij bevat ook een enorme schat aan nadelen. Daar komen we vaak pas op volwassen leeftijd achter of soms zelfs helemaal nooit

wie-ben-jij-tile-small

Tja, als ik bovenstaande alinea’s had moeten uitleggen aan de hand van een theorie uit de psychologie en biologie, dan was je nu 5 A4-tjes verder geweest. Daar word ik niet vrolijk van, want dan heb ik RSI. En jij wordt het evenmin, want ik hoor je al snurken na de eerste pagina.

Je kunt je voorstellen dat hij heel handig is, die Chip 2. Ga maar na: je leert bijvoorbeeld (als het goed is) 1x fietsen in je leven. Dat is erg gemakkelijk. Stel je eens voor, dat je dagelijks op de fiets stapt om naar je werk te gaan of boodschappen te doen en je zou iedere dag opnieuw moeten leren fietsen. Geen doen! Tot dusver ziet die 2e chip er fantastisch uit, toch? En als jij je kindje leert met bestek te eten en dat lukt op een gegeven moment, dan is dat toch een geweldig moment? Je hoeft dus niet als bejaarde ouder van 86 jaar jouw kind van 52 nog te leren hoe hij/ zij een maaltijd met mes en vork eet.

Het is bijvoorbeeld ook handig dat we onze kinderen uit beleefdheid “goeiemorgen” leren zeggen. Het is ook zo wat als een van je familieleden ‘s-ochtends naar beneden komt met: “He trut, zet eens koffie voor me en snel een beetje.” Voel je hem? (Jaja, ik hoor ook de grapjes op de achtergrond…)

Je ziet dat we dus als mensen niet alleen basale dingen geleerd krijgen, zoals fietsen, maar ook ook meer verfijnde dingen, zoals beleefd zijn tegen de ander. Er past zodoende heel, heel veel informatie op deze 2e chip.

De downside van Chip 2
Er past zoveel informatie op, dat je een beetje voorzichtig moet zijn naarmate je ouder wordt. Want deze 2e chip is niet alleen groot qua geheugen, maar voelt zich ook nogal groot. Zo groot, dat het eigenlijk graag het beste jongetje van de klas wil zijn en jouw Chip 1 graag “van school af ziet gaan”.

Er ontstaat langzaam maar zeker een strijd tussen de twee. Een strijd die – hoe dan ook – in jouw leven steeds door 1 van de 2 gewonnen gaat worden. Dat is altijd zo! Verderop wordt duidelijk hoe die strijd dan precies verloopt.

Nu komt het. Want, bij mij gaan inmiddels de nekharen overeind staan. En, met lang haar ziet dat er best indrukwekkend uit.

Die opstaande nekharen hebben bij mij te maken met mijn ervaringen als het gaat om Chip 2. Die Chip 2 van mij is goed geïnstalleerd, dat zeker. En staat ook vol met allerlei dingen die ik geleerd heb en waar ik ontzettend veel aan heb. Zoiets bijvoorbeeld als kunnen autorijden.

Maar, door de jaren heen, heb ik stukje bij beetje ontdekt dat er ook ontzettend veel rommel op staat. Om maar even in het bovenstaande voorbeeld te blijven van ‘beleefdheid’, speelde bij mij het volgende: wie bepaalt hoe beleefd ik moet zijn? In hoeverre moet ik mezelf aanpassen? Moet ik mezelf aanpassen? Betekent dat, dat ik netjes blijf, ook als de ander over mij heen probeert te walsen? Zeg ik ‘ja’, terwijl ik eigenlijk ‘nee’ wil zeggen, zodat ik de ander niet kwets?

De vorm van beleefdheid die op mijn 2e chip geïnstalleerd stond, was een hele destructieve, die helaas niet met 1 druk op de knop te deleten was. En ik beschuldig niemand voor de installatie, begrijp me goed. Mensen zoals mijn ouders bijvoorbeeld hebben het goed bedoeld. Zij dachten namelijk dat dat het goede was om te doen. Zij deden wat ze konden! Dus: dat je heel erg beleefd moet zijn, heel aardig tegen anderen, heel open, heel vriendelijk, dat het niet netjes is om te zeggen ‘nee, dat doe ik niet’ en dat je –  for a good cause (dat mensen je aardig vinden dus) –  best over jezelf mag laten heen walsen. En walsen. En walsen…En jezelf dus genadeloos aanpast aan de ander.

Over walsen gesproken. Dat ik niet plat ben tegenwoordig is een klein mirakel.

Er zijn vast mensen die dit lezen en denken: “Wauw, bizar, dit heb ik gelukkig nooit gehad. Ik mocht gelukkig altijd mezelf zijn. Ik kom uit zo’n warm gezin!” Ja, echt? Mocht jij jezelf zijn? Echt? Dus jij hebt nooit onbewuste boodschappen meegekregen van je omgeving, waardoor je nu stiekem eigenlijk helemaal niet zo erg jezelf bent en je meer een product bent van waar je vandaan komt? Jij hebt helemaal geen last van Chip 2? Je voelt je dus nooit bezwaard t.o.v. je familieleden of andere mensen als je een beslissing maakt? Jouw beslissingen houden op geen enkele manier verband met wat je geleerd en gezien hebt thuis? Echt?

Wauw. Dan ben je de eerste! Gefeliciteerd.

Of, misschien zijn er wel mensen die dit lezen en denken: “Jemig, was het maar zo makkelijk als een paar regeltjes beleefd zijn. Ik werd bont en blauw geslagen als ik niet deed wat er van me werd gevraagd.” En wellicht is het nog zwarter en moeilijker. Als je bijvoorbeeld seksueel misbruikt bent door iemand die eigenlijk goed voor jou had moeten zorgen. Welke ervaringen staan er dan allemaal op je 2e chip…?

Kijk, ik geloof niet in het feit dat een koud of warm gezin bepaalt of jij gemakkelijk jezelf kan/ mag zijn. Want door mijn ervaring met de vele mensen die ik heb gesproken als maatschappelijk werker, weet ik inmiddels dat de strijd om echt jezelf te kunnen worden bij een kind van beide soorten gezinnen net zo zwaar kan zijn.

En wellicht heb ik nu een heilig huisje omgetrapt. Prima. Ik zou zeggen: “Laat het liggen en bouw een nieuwe.”

chip-2-valt-chip-1-aanChip 2 hakt Chip 1 het liefst in de pan. 

Misschien dat je dan de volgende vraag al een beetje voelde aankomen… Met de strijd tussen Chip 1 en Chip 2 in je achterhoofd en het feit dat je nu weet dat er steeds 1 winnaar uit de bus komt in je leven, vraag ik:

Wat is er toch met ons aan de hand dat we soms een leven leiden dat ons helemaal niet (zo) gelukkig maakt?

Eerlijk gezegd heb ik een klein vermoeden dat je het antwoord al weet. En als je nog geen vermoeden hebt, dan is dat helemaal niet erg. Ik hoop sowieso dat ik je hier wat op weg kan helpen!

Chip 2 wordt zo volgestopt met allerlei informatie (mededelingen, boodschappen, opmerkingen, ervaringen) tijdens je opvoeding, dat je eigenlijk meer en meer verwijderd raakt van je echte zelf.

 Die informatie krijg je terwijl je opgroeit, met je vrienden omgaat, je begeeft in allerlei sociale kringen als volwassene en natuurlijk door de moeilijke of fijne gebeurtenissen.

Hoe ik dat weet? Ik heb het 1-op-1 ervaren bij mezelf en gezien bij vele anderen.

Voorbeelden
Ik zal een aantal voorbeelden schetsen. Misschien herken je ze wel:

  1. Misschien zit je nu op de bank thuis. Je hebt eigenlijk alles wat “je hartje begeert”. Een goed gevulde bankrekening, een mooi huis, een paar kinderen, een baan, maar je bent niet echt gelukkig. Je dacht eigenlijk altijd dat deze zaken heel belangrijk waren voor een gelukkig leven. Geld en een kind zouden toch alles compleet maken in je leven? En nu voel je je rot, want je denkt bij jezelf: “Ik zou gelukkig moeten zijn”. Je buren hebben dezelfde dingen. Je broers en zussen trouwens ook. En die zien er ook altijd happy uit. Heel soms laat je jezelf toe om te denken aan een situatie waarbij je het roer helemaal omgooit. Ander werk misschien? Reizen? Een andere relatie? Losbreken? Rebels zijn? Niet conformeren naar anderen? Gewoon eens “helemaal jezelf zijn”?
  2. Je partner speelt vaak de baas over je. Zijn wil is wet, maar toch ga je niet weg. Eigenlijk pas je jezelf helemaal aan aan hoe hij het prettig vindt. “Het is niet zo erg, zo bazig is hij nou ook weer niet,” denk je bij jezelf, maar ondertussen voel je jezelf toch wegzakken. Je hebt lichamelijke klachten gekregen en je voelt je lusteloos. Je moeheid zal vast ergens anders mee te maken hebben…?
  3. Of misschien ben je in je jeugd wel slachtoffer geworden van seksueel of lichamelijk geweld en raak je nog altijd verstijfd bij een lichamelijke aanraking. Je zet het opzij, want je wilt er niet meer aan denken, maar toch blijf je je er diep van binnen verdrietig en eenzaam over voelen. Je laat zien aan de rest van de wereld dat je ontzettend sterk bent en dat ben je ook, maar toch blijft het aan je knagen. Wie ik ben nu echt? Wie zou ik zijn zonder deze ervaringen?
  4. Op je werk voel je je geïntimideerd door een collega. Je zegt eigenlijk nooit wat je echt zou willen zeggen. Deze collega komt heel sterk over. Je laat het maar voor wat het is, maar sinds een tijdje ga je er eigenlijk steeds meer tegenop zien om naar je werk te gaan. Je slaapt slechter en krijgt weer vaker van die vreetaanvallen, waar je eerder ook wel eens last van had als je het moeilijk had.
  5. Je bent hoogopgeleid, hebt een zeer verantwoordelijke, goedbetaalde baan en jij en je man lopen alle feestjes af om te netwerken/ socializen. Het gaat je steeds meer tegenstaan: al die inhoudsloze praatjes van mensen die zichzelf als een geschenk aan deze aarde zien. Het begint je tegen te staan het altijd maar over je werk te moeten hebben. Omdat je intelligent was, ging je studeren. Weinig keus had je eigenlijk, aangezien iedereen bij jou in het gezin naar de universiteit ging. Maar wat je eigenlijk vroeger altijd het liefste deed, was creatief zijn. Tekenen, schilderen…Door de jaren heen ben je het minder en minder gaan doen en nu staan je spullen stof te vangen op de zolder in je ouderlijk huis. Je verzacht de pijn nu misschien wel met dure vakanties en weekenduitstapjes vergezeld met liters rosé…
  6. Je bent christelijk opgevoed en samen met je gezin zit je iedere zondag in de kerk. Als je heel eerlijk bent, ga je eigenlijk steeds meer omdat het zo belangrijk is voor je partner. Toen jullie gingen trouwen, trouwde je in de kerk en had je nog geen enkele twijfel. Maar door de jaren heen ben je jezelf steeds meer gaan afvragen: is dit het echt? Waarom ben ik hier eigenlijk? Je partner vindt dat je je volgens bepaalde regels hoort te gedragen, maar ook dat gaat je steeds meer tegenstaan. Ook richting je kinderen. Eigenlijk wil je dat ze vrij kunnen opgroeien en zich gaan ontwikkelen tot wie ze echt zijn.

Als je een van bovenstaande voorbeelden niet herkend, is dat natuurlijk niet erg. Ik hoop dat het genoeg voorbeelden zijn om te proberen eens stil te staan bij jezelf. Hoe zit dat met jou? En wat staat er allemaal op jouw 2e chip?

In bovenstaande voorbeelden zie je eigenlijk dat alle zaken die op Chip 2 geïnstalleerd worden in je leven een enorme invloed kunnen hebben op hoe je leeft. Je zou bijna denken dat jij dit echt bent. En het kan je zelfs zo vormen, dat je eigenlijk langzaam jezelf verliest…

Jouw echte zelf
Ik hoor je denken: “Ja, dat klinkt allemaal heel leuk, maar hoe zit het dan met die Chip 1?”

Je hebt helemaal gelijk. Chip 2 heeft al behoorlijk veel aandacht gekregen. Net als in het echte leven. Zoals ik eerder vertelde, speelt Chip 2 graag de baas.

Laten we eens kennismaken met Chip 1! Je kunt me blindelings vertrouwen… Ik heb Chip 1 inmiddels zo onder de loep genomen dat ik weet dat daar dingen op staan die zo mooi zijn, dat je je dat nooit voor mogelijk had kunnen houden. Chip 1 is werkelijk het mooiste dat je ooit hebt gezien. Chip 1 is niet bang, verdrietig, onzeker of boos. Chip 1 is enkel liefde. Chip 1 weet daarnaast exact wat het moet doen in dit leven en waar het gelukkig van wordt. En die Chip 1 en alles wat daarop staat, dat ben jij! Dat is jou echte zelf. Iedereen bezit Chip 1, ook jij.

Ook al kan Chip 1 misschien zo ver weg lijken nu… Ook al zit je misschien vast en denk je: “Het gaat me nooit lukken om vooruit te komen.”
Misschien heb je door alles wat je hebt meegekregen en meegemaakt wel niet zoveel zelfvertrouwen en voel je je niet zo sterk. Of, heb je misschien wel een dik “harnas” om jezelf heen gebouwd. Al die vervelende dingen worden veroorzaakt door alle informatie die je op Chip 2 hebt staan. Het heeft niets te maken met Chip 1. Werkelijk niets.

Maar, in deze situatie is de keuze wel aan jou: laat jij Chip 2 de dienst uitmaken of Chip 1? 

wie-geef-jij-voorrang-chip-1-of-ship-2-small

Chip 1 wil graag dat je uit moeilijke situaties een les leert, zodat je steeds meer je echte zelf kunt worden. Dat je steeds meer op Chip 1 gaat vertrouwen en van daaruit gaat leven.

En, dat je dus eigenlijk de harde stem van Chip 2 steeds zachter maakt.

Daarom heb je het soms moeilijk. Want oei, dat valt niet mee!

De overwinning!
Nog even ter illustratie van het “overwinnen” van Chip 2:

Stel, je zit nu een partnerrelatie die niet goed is voor jou. Misschien heb je niet helemaal helder waarom het niet lekker loopt, maar laten we zeggen dat jouw partner af en toe dingen tegen je zegt die je je heel klein laten voelen. Of misschien heeft je partner in een ruzie zelfs dingen kapot gegooid of je geslagen. Op zich loopt je leven gewoon door, omdat je kindjes hebt en nu eenmaal niet iedere dag de tijd hebt om over je relatie na te denken.

Chip 2 zegt heel stiekem tegen jou: “Je verdiend niet beter. Je bent niks waard. Je moet doorgaan en het ondergaan. Je moet voor je kinderen zorgen. Er is geen andere uitweg. Je moet je partner maar gewoon een beetje ontwijken of heel lief tegen hem zijn, zodat hij minder vaak boos wordt.”

Chip 1 zegt heel zachtjes: “Lieverd, dit verdien je niet. Kom voor jezelf op. Laat zien wie je bent. Ga het gesprek aan met je partner. Zoek hulp. Doe iets aan deze ongezonde situatie. Als je dit oplost, zul je zien hoe sterk je eigenlijk bent.”

Ik hoor je denken: “Ja, zo makkelijk is dat niet. Want dat kan heel gevaarlijk zijn.

Absoluut. Ik heb als maatschappelijk werker veel gewerkt met slachtoffers van huiselijk geweld en weet dat er ook situaties zijn, die heel gevaarlijk kunnen zijn. Als jij in zo’n situatie zit en je bent  bang dat het erg uit de hand loopt als je voor jezelf zou opkomen, doe dat dan niet. Luister hierin altijd naar je gevoel. Zoek dan eerst hulp en breng jezelf niet in gevaar! Er zijn gespecialiseerde mensen die jouw dan verder kunnen helpen.

Hoe erg jouw situatie ook is, jij kunt altijd de weg van Chip 1 kiezen. Altijd. Misschien houdt dat in dat je de relatie met je partner verbreekt. Maar, het kan ook betekenen dat je met je partner in relatietherapie gaat. Het kan namelijk goed zijn dat als jouw partner ook meer vanuit Chip 1 leert leven, dat jullie prima samen kunnen zijn.

Hoe meer jij voor Chip 1 kiest, hoe gelukkiger jij zult worden met jezelf en met het leven.

Natuurlijk blijven er altijd uitdagingen op je pad komen. Dat is, omdat Chip 1 steeds meer terrein wil winnen op Chip 2 en dat kan soms een behoorlijke oorlog opleveren.

Jij – Chip 1 – hebt alle tools om die “oorlog” te winnen!

Ik zie net dat ik 5 pagina’s heb geschreven. Nou ja. Ik heb gelukkig geen RSI….Ik hoop wel dat jij niet in slaap bent gevallen!

Duizend kilo liefde en licht,

Alinde

Als je m’n hand zou pakken en
In mijn ogen zou kijken, dan
Zou je het zien
Het allermooiste, het allerliefste, want
Dan zie je jezelf!

*Napraten met ons kan altijd! Misschien raakt een van onze verhalen jou wel of, misschien heb je wel iets anders waar je graag eens over zou willen praten. Voor contact met een van onze professionals, zie de contactpagina. *

One Comment

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s